Programma najaar 2020

Het Covid-19 virus gedraagt zich onvoorspelbaar en het bestuur vindt het nog niet verantwoord om met een flinke groep mensen in een afgesloten ruimte te zitten. Daarom treft u op deze pagina niet het lezingenprogramma van najaar 2020, maar een GEOLOGIEQUIZ. De quiz is bestemd voor alle HGV-leden, alleen de organisatoren dingen natuurlijk niet mee naar de prijzen.

Hieronder vinden jullie aflevering 6 van onze HGV GEOLOGIEQUIZ, de laatste aflevering. De leden hebben de quiz ook thuis per e-mail ontvangen.

De prijs van aflevering 6 werd gewonnen door Rob Bleijerveld. Hij koos het stuk zoösiet met robijn, hij heeft zijn prijs inmiddels thuis.

De antwoorden van de vorige afleveringen vind je op de antwoordpagina.

HGV GEOLOGIEQUIZ aflevering 6

1 welke heeft niet met de OPBOUW VAN DE AARDKORST te maken
a. sial
b. sisal
c. sima
Antwoord b

2 SAPROPELIUM of SAPROPEEL is
a. een zone van kalkneerslag
b. een laag vulkanisch materiaal met de structuur van schuim
c. organisch slib, dat men als grondstof ziet voor aardolie
Antwoord c; hier stond helaas een foutief antwoord (b), het maakt voor de uitslag niets uit, iedereen heeft nu 1 fout minder

3 een COPROLIET is
a. een fossiele Tertiaire kokosnoot
b. een fossiel uitwerpsel
c. synoniem voor copiapiet stinkend ijzersulfaat)
Antwoord b

4  VARIOLIET-DIABAAS is een
a. foutieve naamgeving van Van der Lijn
b. duidelijk ophitische diabaas
c. diabaas met kwartsrijke ronde of ovale insluitsels
Antwoord b; ook pareldiabaas genoemd. Is een dicht uitvloeiingsgesteente met kleine, grijze tot violette schalige of stralige kogeltjes (variolen). Dit soort stenen werd als ‘zegelsteen’ gebruikt, omdat vervalsing niet mogelijk was.

5 het RODE KLIF (Gaasterland) is een
a. restant van een kleiplaat
b. restant van een keileembank
c. restant zand met plaatseigen zandsteen (kalkverkitting)
Antwoord b

6 het TRIAS is genoemd naar
a. een dal in Oostenrijk
b. het voorkomen van drie specifieke gidsfossielen in Engeland
c. een drie-aardlagen-voorkomen in Duitsland
Antwoord c; de drie aardlagen zijn: Bontzandsteen, Muschelkalk en Keuper, met als typegebied de BRD

7 een KAAR is
a. een kort glaciaal dal, een soort nis met steile wanden en een drempel
b. een grillige erosievorm aan de oppervlakte van kalkgesteenten (wasbordvorm)
c. een heuvelachtige steenhoop door smeltwater in gletsjerspleten
achtergelaten
Antwoord a; b = kar (wasbordvorm); c = drumlin

8 HYBRIDISATIE
a. leidt tot specifieke magmasamenstelling overeenkomend met die op de Hebriden
b. is de naam voor wateropname door magmagesteenten
c. is de naam voor het volledig versmelten van vreemd materiaal door of in magma
Antwoord c; a en b zijn verzonnen

9 TURBIDIETEN zijn
a. biostromen in diepzee afgezet, met onregelmatige gelaagdheid
b. onderzeese modderstromen met gegradeerde gelaagdheid
c. stromatolieten (algenconcentraties)
Antwoord b

10 GIT is
a. ingekoold, bitumineus hout
b. door koolstof diepzwart getint silicium
c. steenkool die een verkiezelingsproces doormaakt
Antwoord a; Duits = Gaggat, Engels = jet; voorkomens o.a. in Lias-sedimenten en in bruinkool

11 een ASPIDORHYNCHUS is
a. soort ooievaarsbek uit het Oligoceen van Frankrijk
b. snavelvis uit het Onder-Krijt van Brazilië
c. reptiel met zeer spitse bek uit het Lias van Holzmaden
Antwoord b; de snavelvis Aspidorhys behoorde tot de orde der Aspidorhynchoidea, waarvan de resten gevonden zijn vanaf Dogger tot in Boven-Krijt

12 POLYMORFIE is
a. de naam voor verschillende kristalstructuren van eenzelfde chemische samenstelling
b. de naam voor een kristalstructuur met verschillende kristalvormen
c. verschillende kristalassen met kristallen van ogenschijnlijk dezelfde vorm
Antwoord a; b en c zijn verzonnen

13 welke hoort in dit rijtje niet thuis
a. augiet
b. aegirien
c. epidoot
Antwoord c; c is silicaat; a en b zijn pyroxenen

14. FLOGOPIET is een
a. soort aardpek
b. soort antraciet
c. biotiet-variëtei
Antwoord c; een biotiet-variëteit, groen, gelig tot kleurloos, o.a. in Eifel

15 ZOOGDIEREN zijn
a. exotherm
b. endotherm
c. tixotherm
Antwoord b; koudbloedige dieren zijn exotherm, warmbloedige endotherm; c is verzonnen

16 welke DAMPKRINGZONE ligt op 80 km hoogte
a. stratopauze
b. mesopauze
c. tropopauze
Antwoord b; de pauzen zijn de lagen tussen de sferen

17 een TSUNAMI ontstaat door
a. aardbeving
b. convergerende zeestromen
c. antiroterende cycloon
Antwoord a; een tsunami (Japans) is een seismische zeegolf die een verwoestende werking kan hebben

18 een SUBDUCTIEZONE is een breukrand
a. waarin nieuw bodemmateriaal ontstaat en op het continent schuift
b. waar de schollen tegen elkaar botsen en een nieuw gebergte ontstaat
c. waar bodemmateriaal onder de continenten in de mantel dringt
Antwoord c

19 welke hoort in dit rijtje niet thuis
a. epigenese
b. epirogenese
c. epifyt
Antwoord c; een epifyt is een plant levend op een plant; epigenese = één van de stadia van diagenese (steenwording van sedimenten) = late genese op grens van metamorfose; epirogenese = rijzen en dalen van grote delen van de aardkorst

20 KOGEL- of KUSSENLAVA onstaat door
a. onderdruk bij een uitbarsting in het vulkaanslot
b. door onder water uitstromende lava
c. door onder zeer hoge druk uit het vulkaanslot gestuwde lava
Antwoord b

21 een RHOMBENPORFIER is een
a. alkaligesteente
b. stollingsgesteente
c. ganggesteente
Antwoord a, b en c zijn alle 3 goed

22 de GROTE AFRIKAANSE SLENK is
a. de plaats waar de Afrikaanse landdelen bij elkaar komen
b. de canyon van een oude rivierloop van het Afrikaanse continent naar de Rode Zee
c. het gevolg van het uiteendrijven van de Afrikaanse continentdelen
Antwoord c

23 een TIJGERZANDSTEEN wordt zo genoemd omdat deze
a. een streepstructuur heeft
b. vlekjes heeft
c. ‘nagelkras’-groeven heeft
Antwoord b

24 STROMATOPOREN zijn
a. leden van de uitgestorven Anthozoa-familie
b. leden van de uitgestorven soort Strophomenida
c. leden van de uitgestorven kolonievormende Hydrozoa
Anwoord c; sessiele Hydrozoa; neteldieren van de stam der Coelenterata

25 HISTOLOGIE is
a. leer van de historie van het leven op aarde
b. weefselleer (in de zoölogie)
c. archeologie
Antwoord b

De prijzen van deze aflevering: